• ·We beginnen onze route in de vestingstad Bergen op Zoom bij het Ravelijn op den Zoom. Op het internet kun je vinden op welke dagen hier rondleidingen gegeven worden. Wel zo leuk. Voor het Ravelijn kun je aan beide zijden van de weg parkeren. Rij een stukje door naar de parkeerplaats op het pastoor Joostenplein. Hier kun je parkeren om  de gezellige binnenstad te ontdekken met onder andere de Grote Markt (terrasjes in de zon), de Gevangenpoort en het Markiezenhof. Ook is het hier gezellig winkelen.

• Na onze ontdekkingsreis in de grote stad rijden we naar het Noorden langs de waterlinie. We parkeren op het parkeerterrein van het vrij toegankelijke fort de Roovere. Men heeft dit fort opnieuw tot leven gewekt door de aarden wallen te herstellen en op het terrein een uitkijktoren  te plaatsen. Bovenin de toren heeft men op de randpanelen aangegeven wat er in de omgeving te zien is/was. In de gracht heeft men brug aangebracht in de vorm van een betonnen loopgraaf zodat je het water op borsthoogte kunt oversteken zonder nat te worden. De brug wordt de Mozesbrug genoemd.

• Na de verkenning van ons eerste fort rijden we verder in noordelijke richting en we parkeren aan de haven van Steenbergen.  Van deze vesting zijn alleen nog een aantal vestinggrachten aanwezig en links en rechts van de Kaaistraat is het patroon van de vroegere straten en steegjes nog herkenbaar. Een ander restant is de haven, van oorsprong stammend uit de late middeleeuwen.

• We verlaten Steenbergen en zetten koers naar fort Henricus. Van dit fort was de laatste honderdvijftig jaar in het boerenland niets zichtbaar, maar rond 2008 is men begonnen om het fort weer zichtbaar te maken. Nu bestaat dit fort uit een stervormige aardenwal met een betonnen uitkijktoren en informatiebord waarop de geschiedenis van dit fort uit de doeken wordt gedaan.

• We vervolgen onze weg naar het sluizencomplex Beneden Sas. We parkeren op de parkeerplaats aan de rand van het natuurgebied De Heen. Hier is het mooi wandelen en de Schotse hooglanders lopen hier vrij rond. Oppassen dus voor die grote grazers! Direct naast de eerste sluis bevind zich een Duitse bunker die onderdeel heeft uitgemaakt van de Atlantikwall. Men heeft naderhand een houten trap gebouwd die balanceert op de bunker en van waaruit je de omgeving kunt zien. Op het eilandje tussen de sluizen bevindt zich het oude veerhuis dat fungeert als huiskamerrestaurant. Met een beetje mazzel is het open.

• We duiken de polder in en nemen de eerste de beste afslag naar het eiland Tholen. We slingeren ons door het vlakke polderlandschap richting de gelijknamige vestingstad. We rijden de vestingstad Tholen binnen vanuit het noorden en steken door naar de oude haven. Hier parkeren we ons voertuig en verkennen de vesting te voet. Ook Tholen is een bijzondere plaats waar je goed kunt vertoeven. Het heeft een historische stadskern die is aangemerkt als beschermd stadsgezicht. Nadat we Tholen nauwgezet hebben verkend en voor de inwendige mens hebben gezorgd verlaten we de vesting langs dezelfde weg als we zijn binnengekomen en zetten we koers terug naar het punt waar we deze reis zijn begonnen, het Ravelijn op den Zoom.

Bergen op Zoom Is net als veel steden in de regio ontstaan op een zandrug in een veengebied dat naar het westen overging in de Scheldedelta. Ter plaatse van de huidige Markt kwam een aantal landwegen samen en zo ontwikkelde zich de stad. De stad maakte aanvankelijk deel uit van het Land van Breda, maar met het overlijden van de heer van Breda werd het gesplitst in twee stukken. Het Land van Bergen op Zoom en de baronie van Breda. In 1533 werd het Land verheven tot een markiezaat en kreeg daarmee een hogere status dan de baronie. Rond 1800 werd het markiezaat aangekocht door de Bataafse Republiek en verloor het al zijn rechten. De stadsbrand van 1397 verwoestte bijna de hele stad, maar twee huizen werden gespaard, De Olifant en De Draeck, beide aan de Grote Markt. Het huidige Hotel de Draak, staat op dezelfde plek. De Olifant werd aangekocht en bij het stadhuis gevoegd. Er waren vier stadspoorten, waarvan uiteindelijk slechts de Lieve Vrouwe poort werd bewaard, omdat deze als gevangenpoort dienstdeed. De stad ontwikkelde zich tot een belangrijke handelsstad. Vanaf 1530 werd het belang van Bergen op Zoom als handelsstad minder omdat de Oosterschelde begon te verzanden. Tijdens de Tachtigjarige Oorlog werd de stad tot tweemaal toe belegerd en beide keren werd het beleg afgeslagen.  De stad was ondertussen getransformeerd van een handelsstad tot een garnizoensstad. De vestingwerken werden ingrijpend gemoderniseerd en de vesting ging deel uitmaken van de West-Brabantse waterlinie. In 1867 werd de vesting opgeheven en daarna werd zij ontmanteld. Er bleef lange tijd een aantal kazernes bestaan zoals de Oranje-Nassaukazerne (nu appartementengebouw De Ramerie) aan de Korenmarkt, de Wilhelmina Kazerne nu het Centrum voor de Kunsten (CKB) aan de Burgemeester Stulemeijerlaan, het Militair Hospitaal in het Gouvernementshuis aan de Wouwsestraat en het Groot Arsenaal aan de Rijtuigweg 44. Ander militair verdedigingserfgoed in de stad is het Ravelijn op den Zoom aan de Corneel Slootmanslaan en de Waterschans die zich bij de Kop van 't Hooft bevindt. De voorwal is nog te herkennen aan de gebogen loop. Een deel van de binnenstad is een beschermd stadsgezicht en je kunt er gezellig winkelen of op een terrasje genieten van een kop koffie en de zon.

Fort De Roovere is van oorsprong een schans bij Halsteren die onderdeel was van de West-Brabantse waterlinie. Het is een aarden fort dat door middel van een wal (de Ligneweg) aan het verderop gelegen fort Pinssen is verbonden. Het fort is aan de "achterzijde" open, aan de "voorzijde" bestaat het uit twee bastions. Het fort heeft een droge gracht en de hellingen zijn begroeid met bomen. Het fort ligt vlak bij de Brabantse Wal. Het fort werd aangelegd op een hoge zandrug. Het maakte samen met andere fortificaties onderdeel uit van de Linie van Steenbergen. Het gebied rondom dit fort kon door inundatie onder water worden gezet met behulp van een sluis bij Steenbergen. Er zijn meerdere verbeteringen doorgevoerd voordat het vestingwerk in 1816 werd opgeheven. In 2010 is een begin gemaakt met een grootschalige opknapbeurt van het fort. De meeste begroeiing is verwijderd en de oude grachten zijn uitgediept. Inmiddels heeft het fort een uitkijktoren en kun je de gracht oversteken via de “Mozesbrug”.

Steenbergen is sinds de eerste helft van de 14de eeuw te beschouwen als stad. Het heeft een rijke historie en groeide dankzij zoutwinning en de handel met Antwerpen uit tot een handelsstad. Toen door verschillende oorzaken de economische neergang was ingezet, werd Steenbergen belangrijker als vesting- en garnizoensstad en maakte vanaf 1628 deel uit van de West-Brabantse Waterlinie. Het strategisch gelegen Steenbergen werd een doorvoerhaven tussen Vlaanderen en Holland, maar dankt zijn economische opbloei in de dertiende en veertiende eeuw aan de winning van turf en zout alsmede aan landbouw en visserij. Aanvankelijk was de streek voor een groot gedeelte met veen bedekt. Door sloten te graven kon het veen worden ontwaterd en vervolgens afgegraven. De ingeklonken oude plantenresten vormen turf. De turfwinning van Steenbergen bleef tot in de negentiende eeuw van belang. Het kostbare zout, dat onder meer gebruikt werd voor het conserveren van voedsel, werd in deze aan de kust gelegen streek gewonnen uit het veen dat door de zee overstroomd werd. Na 1450 stortte de Nederlandse zouthandel geheel in, waarbij Steenbergen geen uitzondering vormde. Hoewel de stad al langer ommuurd was, kreeg Steenbergen pas ten tijde van de Tachtigjarige Oorlog echt strategisch belang, omdat het de landweg tussen de Zeeuwse en de Hollandse eilanden beheerste. De stad is vele malen belegerd, veroverd en heroverd en haar bevolking heeft hier erg onder te lijden gehad. Na de herovering door Prins Maurits  werden reparaties aan de vestingwerken uitgevoerd. Sindsdien is de stad nooit meer ingenomen. De laatste inundatie van de vestinglinie vond plaats in 1809, bij de invasie van Engelse troepen in Zeeland. In 1827 werd de vesting opgeheven, waarna Steenbergen zich kon uitbreiden. Veel van de vestingwerken werden geslecht, maar een aantal vestinggrachten zijn nog aanwezig. Ook veel historische gebouwen zijn verdwenen, maar links en rechts van de Kaaistraat is het patroon van de vroegere straten en steegjes nog herkenbaar. Ook is de Steenbergse haven, van oorsprong stammend uit de late middeleeuwen nog aanwezig. Ze fungeert nu als jachthaven. In het Stadspark ligt het Gibson en Warwickmonument, ter herdenking aan de Dambusters, een Engels RAF squadron (het 617e) die op spectaculaire wijze in de tweede wereldoorlog twee Duitse stuwdammen opblies.

Fort Henricus was een fort aangelegd ter verdediging van de haven van Steenbergen. Het fort heeft vijf bastions en een natte gracht met een contrescarp. In 1809 is het fort voor de laatste keer in paraatheid gebracht, in verband met de mogelijke Britse invasie in Zeeland. In 1827 werd het fortterrein verkocht aan een particulier ten behoeve van de landbouw. Het fort behoorde tot de West-Brabantse waterlinie. Nu is het fort eigendom van Natuurmonumenten en is het gedeeltelijk gerestaureerd.

Het Benedensas, soms ook geschreven als Beneden Sas, is een gerestaureerd historisch sluizencomplex uit 1824. Het sluizencomplex is gebouwd om het achterliggende land te beschermen tegen hoog water uit het Volkerak, en voor de scheepvaart om het hoogteverschil vanwege eb en vloed te overbruggen. Er is inmiddels geen eb en vloed meer. De sluisdeuren bieden een uitzicht op het Krammer, Volkerak en het natuurgebied de Dintelse Gorzen. De sluis heeft de naam Benedensas omdat het zich aan de benedenloop van de Vliet bevindt. Naast de sluizen bevindt zich de gelijknamige buurtschap, bestaande uit enkele historische panden. De sluizen en de buurtschap komen in de boeken van Merijntje Gijzen voor, en is onderdeel van de gelijknamige wandelroute. Direct achter de nabijgelegen dijk ligt een Duitse bunker die onderdeel is geweest van de Atlantikwall. De bunker is voorzien van een houten trap van waaruit je het hele complex kan overzien. Het oude veerhuis, dat direct aan de sluizen ligt, is verbouwd tot huiskamerrestaurant.

Tholen heet Tholen omdat er tol geheven kon worden en ontstond in de 13e eeuw bij een tol aan het water geheten de Eendracht en het kreeg in 1366 stadsrechten. Visserij en zoutziederij waren hier de belangrijkste bronnen van bestaan. Begin 14e eeuw werd er een stadsmuur gebouwd. De stad werd geteisterd door een grote stadsbrand en diverse overstromingen. Vanaf 1603 werd de stad versterkt met omwallingen en bastions, en ging de stad deel uitmaken van de Linie van de Eendracht. De vesting werd opgeheven in 1814. Vanaf 1928 werd Tholen verbonden met het vasteland door een brug over de Eendracht. Deze verving de bestaande veerdienst.

Tholen heeft een historische stadskern, die nog grotendeels omringd is door wallen en vesten. De stadskern wordt daarnaast gedeeltelijk begrensd door een haven. Het gebied binnen de vesten is sinds 1991 beschermd stadsgezicht. Tholen heeft twee windmolens binnen de stadskern, 'De Hoop', die op een van de wallen is gebouwd en molen 'De Verwachting' die in 2009 volledig is gerestaureerd.

Bovenstaande teksten zijn geïnspireerd op de Wikipedia ®

Deze route is met de grootst mogelijke zorgvuldigheid ontworpen met behulp van plan.tomtom.com. Met behulp van minikaart.nl en Google Map Streetview is gecontroleerd of de route geschikt is voor een stadsauto (L6(e)-klasse voertuig). Omdat de situatie op de weg kan veranderen kunnen we geen garantie geven dat de beschikbare routeinformatie onder alle omstandigheden volledig of juist is. Mocht je onderweg een wijziging of beperking in de route ontdekken, laat mij het weten op de pagina: Meedoen & Feedback. Zo kunnen we met elkaar de kwaliteit van de routes blijven garanderen. 

De gebruiker kan aan de routeinformatie op deze webstek geen rechten ontlenen. Blijf vooral zelf opletten en houd je aan de geldende verkeerregels en in voorkomende gevallen aan de aanwijzingen van verkeersregelaars.

De inhoud van deze webstek is uitsluitend bedoeld voor de gebruiker zelf. Het is niet toegestaan deze informatie over te dragen, te verveelvoudigen, te bewerken of te verspreiden, zonder vooraf schriftelijke toestemming van de beheerder.